Η δημιουργός πίσω από τις εικόνες
Η αγιογραφία για μένα είναι ένας τρόπος να εκφράζω όσα πολλές φορές δύσκολα χωρούν σε λέξεις. Με εμπνέει η Βυζαντινή παράδοση, μέσα από την οποία αναζητώ τη δική μου προσωπική έκφραση, δίνοντας ιδιαίτερη σημασία στα πρόσωπα και, κυρίως, στο βλέμμα.
Αγαπώ την τρυφερότητα, τη ζεστασιά και την αθωότητα των μικρών πλασμάτων και των ζώων. Σπουργίτια που κουρνιάζουν, πεταλούδες, μικρές χελώνες, ελάφια και άλλα πλάσματα της φύσης βρίσκουν συχνά τη θέση τους στις εικόνες μου. Μέσα από την παρουσία τους θέλω να εκφράζω τη σύνδεση κάθε πλάσματος, αλλά και ολόκληρης της φύσης, με τον Δημιουργό μας, τον Θεό και Πατέρα. Μέσα στα έργα μου θέλω να υπάρχει διάχυτη η αίσθηση της πατρικής στοργής, της μητρικής αγάπης και της παρηγοριάς.
Θέλω οι αγιογραφίες μου να είναι ένα καταφύγιο, όχι απλώς μια όμορφη εικόνα.
Μια εικόνα που να κοιτάζει στην ψυχή σου. Που όταν σταθείς απέναντί της, να θελήσεις να της μιλήσεις, να προσευχηθείς σε μια γωνιά και να ανοίξεις την καρδιά σου. Μια εικόνα που να μπορεί να γλυκάνει την πίκρα, να μαλακώσει τον θυμό και να αφήσει μέσα σου λίγη περισσότερη γαλήνη και παρηγοριά.
Πώς γεννιούνται οι εικόνες μου
Η αγάπη μου για τους Αγίους, η αθωότητα, η πραότητα και το ήθος που συναντώ στα πρόσωπά τους με οδήγησαν σχεδόν ενστικτωδώς σε αυτή την τέχνη. Σέβομαι βαθιά τη βυζαντινή παράδοση και αντλώ από αυτήν, χωρίς όμως να προσπαθώ να περιορίσω τη ζωγραφική μου σε ένα συγκεκριμένο ύφος. Στις εικόνες μου αφήνω χώρο και στην προσωπική μου έκφραση, αναζητώντας κάθε φορά τον τρόπο με τον οποίο μπορώ να αποδώσω αυτό που αισθάνομαι.
Η πρόθεσή μου δεν είναι να αμφισβητήσω ή να αλλοιώσω την ορθόδοξη και βυζαντινή παράδοση, ούτε να προκαλέσω ή να διχάσω τους χριστιανούς. Τα έργα μου είναι προσωπικές, χειροποίητες καλλιτεχνικές δημιουργίες, εμπνευσμένες από την πίστη και τη χριστιανική τέχνη, χωρίς να διεκδικούν εκκλησιαστική ή δογματική αυθεντία. Επιλέγω να αποδίδω τα πρόσωπα με εκφραστικά, ζωντανά και συμπονετικά βλέμματα, γιατί έτσι αισθάνομαι ότι μπορώ να μεταδώσω τρυφερότητα, παρηγοριά και αγάπη. Σέβομαι τις διαφορετικές χριστιανικές παραδόσεις και ευαισθησίες και δημιουργώ κάθε έργο με καλή πρόθεση, αγάπη και σεβασμό.
Ζωγραφίζω συχνά όταν υπάρχει μέσα μου ένα συναίσθημα που δυσκολεύομαι να εκφράσω με λέξεις. Άλλοτε ζωγραφίζω μέσα στη χαρά και άλλοτε σε δύσκολες στιγμές. Τότε η δημιουργία γίνεται ένας μικρός κόσμος στον οποίο μπορώ να καταφύγω, να απομακρυνθώ για λίγο από όσα με βαραίνουν και να στραφώ περισσότερο στην προσευχή. Η ίδια η θεματολογία των εικόνων με οδηγεί φυσικά προς αυτήν.
Κάθε πινελιά είναι για μένα και μια μικρή προσευχή προς τον Θεό.
Η αγιογραφία είναι κάτι βαθιά προσωπικό· ένας θησαυρός, στον οποίο αφήνω κάθε φορά ένα κομμάτι από την καρδιά μου.
«Ὅπου γάρ ἐστιν ὁ θησαυρός ὑμῶν, ἐκεῖ ἔσται καὶ ἡ καρδία ὑμῶν.»
— Κατά Ματθαίον 6:21
Από το μολύβι στο πινέλο…
Ζωγραφίζω από πολύ μικρή, χωρίς να έχω διδαχθεί ζωγραφική. Γύρω στα δεκατρία μου θυμάμαι να παρατηρώ τα πρόσωπα των ανθρώπων που αγαπούσα — τη μαμά μου, τη γιαγιά μου, τον παππού μου — και να προσπαθώ να τα αποδώσω στο χαρτί. Με γοήτευαν από τότε τα πρόσωπα, οι εκφράσεις και όλα εκείνα τα μικρά χαρακτηριστικά που κάνουν έναν άνθρωπο αναγνωρίσιμο και διαφορετικό. Ζωγράφιζα κυρίως με μολύβι και ξυλομπογιές: πρόσωπα, λουλούδια, ζώα, μικρά πλάσματα και εικόνες με συμβολικό χαρακτήρα.
Για πολλά χρόνια το πινέλο ήταν κάτι που δίσταζα να αγγίξω. Το μολύβι μού ήταν οικείο· το χρώμα και το πινέλο, όχι. Μέχρι που πρόσφατα αποφάσισα να τα δοκιμάσω. Και κάπως έτσι, μέσα στο 2026, τον Μάιο, γεννήθηκε και η πρώτη μου αγιογραφία. Ήταν η αρχή μιας διαδρομής που τώρα μόλις ξεκινά — και ίσως γι’ αυτό την αισθάνομαι τόσο ζωντανή.
Έντεκα χρόνια αργότερα, το μολύβι έδωσε τη θέση του στο πινέλο. Η πρώτη μου αγιογραφία ήταν οι Άγιοι Πέτρος και Φεβρωνία — το έργο με το οποίο ξεκίνησε αυτή η νέα διαδρομή.
Όλα ξεκινούν από το βλέμμα…
Για μένα, ένα πρόσωπο αρχίζει πραγματικά να ζωντανεύει όταν το βλέμμα του μου δημιουργεί ένα συναίσθημα που με κάνει να θέλω να το κοιτάζω. Γι’ αυτό και τα μάτια είναι ίσως το σημείο στο οποίο επιμένω περισσότερο. Αν δεν αισθανθώ ότι είναι όπως πρέπει, δυσκολεύομαι να θεωρήσω την εικόνα ολοκληρωμένη, όσο κι αν μου αρέσουν όλα τα υπόλοιπα.
Θέλω το βλέμμα να συναντά τον άνθρωπο που στέκεται απέναντί του, σαν να του μιλά χωρίς λέξεις. Άλλοτε γλυκό, άλλοτε λυπημένο, προστατευτικό ή συμπονετικό, αλλά πάντοτε παρηγορητικό. Να έχει εκείνη την ευγένεια που συχνά χάνεται μέσα στους γρήγορους ρυθμούς της καθημερινότητας.
Όταν τελειώνω μια εικόνα, θέλω κοιτάζοντάς την να αισθάνομαι πως δεν είμαι μόνη απέναντί της. Σαν να υπάρχει κάποιος δίπλα μου που, μέσα από το βλέμμα του, μου λέει απλά: «Μη φοβάσαι. Είμαι εδώ.»
Οι μικροί μου άγιοι…
Τα ζώα, τα πουλιά, οι πεταλούδες και τα λουλούδια βρίσκουν συχνά μια μικρή θέση στις εικόνες μου. Με συγκινεί η αθωότητα και η τρυφερότητά τους, αλλά και ο ήσυχος τρόπος με τον οποίο υπάρχουν μέσα στη φύση. Δεν ζητούν να τραβήξουν την προσοχή· απλώς ακολουθούν τη φύση τους και προσφέρουν με τον δικό τους τρόπο.
Ίσως γι’ αυτό μου φαίνονται τόσο ταιριαστά δίπλα στα ιερά πρόσωπα. Βλέπω σε αυτά κάτι διακριτικό, ευγενικό και ανεπιτήδευτο — μια μικρή υπενθύμιση της ομορφιάς και της αθωότητας της δημιουργίας. Τα παιδιά και τα ζώα είναι, με έναν δικό μου τρυφερό τρόπο, οι «μικροί μου άγιοι»· ίσως γιατί στα μάτια τους βρίσκω εκείνη την αθωότητα και την καθαρότητα που τόσο εύκολα χάνουμε μεγαλώνοντας.
Από τα χέρια μου, στον δικό σου χώρο…
Κάθε εικόνα που φεύγει από τα χέρια μου παίρνει μαζί της κάτι από τον χρόνο, τη σκέψη και την αγάπη με την οποία δημιουργήθηκε. Εύχομαι, όταν βρει τη θέση της σε ένα σπίτι, να μη γίνει απλώς ένα αντικείμενο στον τοίχο, αλλά μια ήσυχη παρουσία μέσα στον χώρο.
Και αν κάποια στιγμή, κοιτάζοντάς την, κάποιος νιώσει λίγη παρηγοριά, γαλήνη ή την αίσθηση πως δεν είναι μόνος, τότε για μένα η εικόνα έχει βρει τον πραγματικό της προορισμό.